صورت‌جلسه نشست قضائی

برگزار شده توسط
استان سمنان/ شهر شاهرود
تاریخ برگزاری
۱۳۹۸/۰۲/۰۵

موضوع

بررسی امکان حذف اجرای علنی مجازات

پرسش

چنانچه دادگاه به استناد ماده 499 قانون آیین دادرسی کیفری، حکم به اجرای علنی مجازات بدهد و پس از قطعیت حکم، بنا به مصالحی اجرای علنی حکم را مناسب تشخیص ندهد، آیا می توان اجرای علنی مجازات را از رای حذف نمود ؟


نظر هیئت عالی

قانونگذار قائل به تفکیک شده. در بعض موارد که اجرای علنی تکلیف در قید در حکم قانوناً باشد یا دادگاه تشخیص دهد. آیا این مهم از متفرعات حکم می باشد که بتوان کم و زیاد کرد. چنانچه به تقاضای دادستان علنی بودن قید شده باشد اطلاع دادستان لازم نیست.


نظر اکثریت

مقوله اجرای علنی مجازاتها یک موضوع استثنایی و آن هم با شرایط خاص است. برخلاف آنچه مخالفین بیان می کنند حکم به اجرای علنی بودن مجازات، از اصل مجازات جدا است. دادگاه با احراز شرایط ارتکاب جرم حکم به اجرای علنی مجازات صادر می کند. علنی بودن مربوط به اجرای حکم است که به شرایط خاصی مرتبط می باشد. چنانچه مصلحت ایجاب نماید و شرایطی که دادگاه بر اساس آنها حکم اجرای علنی را صادر نموده درحال حاضر تغییر کرده باشد، دادگاه می تواند اجرای علنی حکم را منتفی بداند. وقتی در بحث جرایم حدی قانونگذار پس از قطعیت حکم توبه را پذیرفته است و موجب سقوط مجازات می گردد، به طریق اولی می توان گفت با تغییر شرایط، اجرای علنی حکم نیز می تواند منتفی شود. از طرفی با اجرای علنی مجازات، نه تنها مجرم، بلکه خانواده و اطرافیان وی نیز مجازات می شوند و با عنایت به کنوانسیون های بین المللی که در آنها اعمال خشونت و اجرای علنی مجازات ها منع شده است، اصراری به اجرای علنی مجازات ها نمی باشد و تقسیر به نفع متهم نیز حکایت از این موضوع دارد که میتوان اجرای علنی را از اصل رای منفک نمود و باید به حداقل ها اکتفا نمود.


نظر اقلیت

وقتی رای قطعی صادر می گردد دیگر نمی توان جز در موارد مصرح قانونی در آن دخل و تصرف کرد (اعمال تخفیف و تبدیل مجازات و غیره) اجرای علنی مجازات یک قسمت از رای است و مجوز قانونی برای حذف اجرای علنی مجازات وجود ندارد. از طرفی حذف اجرای علنی مجازات از موارد اصلاح رای به شمار نمی آید لذا امکان تجدید نظر در رای وجود ندارد.


واژگان کلیدی
قانون مجازات اسلامی آیین دادرسی کیفری اجرای علنی